گرفتگی ممبران می‌تواند تولید آب را کاهش دهد و هزینه بهره‌برداری RO را افزایش دهد. شفاف‌بودن ظاهری آب برای تأیید پیش‌تصفیه کافی نیست؛ کدورت و SDI باید در کنار سایر داده‌های بهره‌برداری بررسی شوند.
کدورت و SDI چه تفاوتی دارند؟
کدورت پراکندگی نور ناشی از ذرات موجود در آب را نشان می‌دهد و معمولاً با واحد NTU گزارش می‌شود. SDI یا شاخص تراکم لجن، تمایل آب به مسدودکردن فیلتر مرجع را ارزیابی می‌کند؛ غلظت دقیق ذرات نیست. روش آزمون در استاندارد ASTM D4189-23 تعریف شده است. در گزارش باید مدت آزمون، مانند SDI15، مشخص باشد.
حدود مناسب آب ورودی RO
راهنمای FilmTec شرکت DuPont، کدورت کمتر از ۱ NTU و SDI15 حداکثر ۵ را به‌عنوان راهنمای عمومی مطرح می‌کند. مشخصات مدل ممبران و شرایط پروژه ملاک نهایی است. این دو شاخص قابل تبدیل مستقیم به یکدیگر نیستند و پایین‌بودن آنها نبود تمام انواع فولینگ را تضمین نمی‌کند.
اعداد را چگونه تفسیر کنیم؟
| کدورت | SDI | مسیر بررسی |
|---|---|---|
| پایین | پایین | ادامه پایش سایر عوامل رسوب و آلودگی |
| بالا | بالا | بررسی عبور ذرات و عملکرد پیش‌تصفیه |
| پایین | بالا | بررسی کلوئیدها و صحت آزمون؛ بررسی تکمیلی آلودگی آلی و زیستی |
| بالا | پایین | کنترل نمونه‌گیری، ابزار و ماهیت ذرات |
این جدول مسیر بررسی اولیه است؛ تشخیص نوع آلودگی به آزمون‌های تکمیلی نیاز دارد.
اگر SDI بالا بود چه کنیم؟
- اعتبار آزمون: محل نمونه‌گیری، تمیزی تجهیزات، فشار و روش اجرا را کنترل و آزمون را مطابق استاندارد تکرار کنید.
- روند داده‌ها: نتیجه را همراه تاریخ، دما، کدورت و وضعیت دستگاه ثبت کنید. یک نمونه منفرد برای تغییر فرایند کافی نیست.
- بازبینی پیش‌تصفیه: بک‌واش، بستر فیلتر، کانال‌زنی، نشتی داخلی شیرها و کارتریج‌ها بررسی شوند. در سامانه UF، آزمون سلامت و برنامه شست‌وشو نیز بررسی شود.
- بررسی مواد شیمیایی: اصلاح انعقاد و تزریق باید با آزمایش و کنترل سازگاری انجام شود. افزایش خودسرانه دوز می‌تواند مسئله تازه ایجاد کند.
- بررسی آلودگی‌های دیگر: برای مواد آلی و آلودگی زیستی از داده‌های متناسب استفاده کنید؛ SDI به‌تنهایی نوع یا شدت این آلودگی‌ها را تعیین نمی‌کند.
آیا کارتریج مشکل را حل می‌کند؟
کارتریج سد حفاظتی نهایی است و جای پیش‌تصفیه درست را نمی‌گیرد. اگر زود مسدود می‌شود، علاوه بر تعویض لازم، علت ورود بار ذرات و عملکرد مراحل بالادست را بررسی کنید.
مثال آموزشی
فرض کنید دستگاهی ۱۰ مترمکعب در ساعت تولید می‌کند، کدورت خوراک آن ۰٫۴ NTU و SDI15 آن ۶٫۲ گزارش شده است. این اعداد فرضی‌اند. ابتدا اعتبار آزمون و امکان گزارش نتیجه ۱۵دقیقه‌ای کنترل شود؛ سپس اندازه‌گیری پیش و پس از مراحل پیش‌تصفیه و بازبینی بک‌واش انجام گیرد. شفاف‌بودن آب، دلیل پذیرش آن نیست و این نتیجه نیز به‌تنهایی دستور تعویض ممبران نیست.
فرم پایش چه مواردی داشته باشد؟
تاریخ و محل نمونه، کدورت، SDI و مدت آزمون، دما، افت فشار فیلترها، فشار مراحل RO، دبی محصول و پساب، هدایت خوراک و محصول، و زمان آخرین بک‌واش یا تعویض کارتریج ثبت شود. تناوب پایش براساس تغییرپذیری خوراک و حساسیت تولید تعیین شود.
پرسش‌های متداول
آیا کدورت زیر ۱ کافی است؟
خیر؛ خطر رسوب، مواد آلی، آلودگی زیستی و سایر محدودیت‌های سازنده نیز بررسی شوند.
آیا SDI بالا یعنی تعویض ممبران؟
خیر؛ ابتدا خوراک و پیش‌تصفیه بررسی شوند. برای وضعیت ممبران، روند عملکرد و عیب‌یابی لازم است.
آیا UF پیش‌تصفیه مناسبی است؟
می‌تواند باشد؛ انتخاب و بهره‌برداری آن باید براساس کیفیت واقعی خوراک انجام شود.
برای ادامه بررسی، راهنمای علت کاهش تولید RO و انتخاب دستگاه تصفیه آب کارخانه را بخوانید. برای انتخاب تجهیزات متناسب به فروشگاه بهساز آب مراجعه کنید.
منبع فنی: راهنمای فنی FilmTec شرکت DuPont، بخش پیشگیری از گرفتگی ذرات و کلوئیدها.
بدون دیدگاه